Budapeşte Teknoloji ve Ekonomi Üniversitesi (BME) araştırmacıları, Türk ve Japon ortaklarıyla birlikte İstanbul’daki trafik sıkışıklığını azaltmayı amaçlayan Tıkanıklık Tahmini ve Trafik Işığı Kontrolü için Çoklu Girdi Derin Öğrenme (TRALICO) isimli bir proje geliştirdi. Proje, geleneksel trafik yönetimini, sorunları önceden kestiren ‘öngörülü’ bir modelle modernize etmeyi hedefliyor.
Geliştirilen TRALICO sistemi; yol sensörleri, radarlar, Bluetooth sinyalleri, mobil veriler ve meteorolojik bilgiler gibi geniş bir veri ağını analiz ederek trafik akışını optimize ediyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin veri setleri kullanılarak geliştirilen çözüm, İstanbul’un veri işleme altyapısı içinde çalışıyor. Trafik lambası kontrolü ise şu anda bir simülasyon ortamında test ediliyor. Canlı pilot uygulamanın, projenin son aşamasında kentin Yedikule (Yedi Kule) semtindeki beş kavşakta başlatılması planlanıyor.
BME Elektrik Mühendisliği ve Bilişim Fakültesi’nden projenin Macaristan koordinatörü Vilmos Simon, sistemin temel felsefesi hakkında şunları söyledi: “Hedefimiz, trafik sıkışıklığı oluşup bittikten sonra onu yönetmek değil; daha en başta oluşmasını önlemek. Yapay zekâ modellerimiz, trafiğin nasıl evrileceğini öngörebilir ve koordineli, zamanında ayarlamalara olanak tanır. Pek çok durumda, sadece birkaç saniyelik bir değişiklik ya kilometreler boyunca uzayan tıkanıklığı tetikleyebilir ya da engelleyebilir.”
Simon, sistemin ortalama seyahat sürelerini yüzde 5–10 oranında azaltmasının bile İstanbul ölçeğinde önemli bir etki yaratacağını belirtti. “Daha akıcı bir trafik; daha düşük yakıt tüketimi, ekonomik verimlilik ve çevreye salınan zararlı emisyonların ciddi oranda azalması anlamına geliyor” dedi.
Simon, “Budapeşte Teknoloji ve Ekonomi Üniversitesi, Türk üniversiteleri ve araştırmacılarıyla uzun süredir yakın akademik bağlar sürdürmektedir. Giderek artan sayıda Türk öğrencisi, BME’nin İngilizce eğitim veren mühendislik programlarını tercih etmektedir. QS Avrupa üniversite sıralamasında genel sıralamada 246. ve Doğu Avrupa’da 12. sırada yer alan üniversitenin diplomaları, Türkiye’deki meslek odaları tarafından da tanınarak bu güçlü ortaklığı pekiştiriyor” ifadelerini kullandı.
